OuranosaurusOuranosaurus — Afbeelding niet beschikbaar
Krijt · 145–66 miljoen jaar geleden

Ouranosaurus

Betekenis van de naam«Dappere hagedis»

Lengte7 m
Hoogte3 m
Gewicht4 t
Leefde
Vroege Krijt periode
Dieet
Planteneter
Voor het eerst gevonden
1966
Gevonden in
Nigeria

Ouranosaurus is een planteneter uit de sectie ‘Krijt’. Leefde: Vroege Krijt periode. Afmetingen: lengte 7 m, hoogte 3 m, gewicht 4 t. Voor het eerst gevonden in 1966, Nigeria. De naam betekent ‘Dappere hagedis’. In de gevechten op onze site verslaat hij 92 van de 132 tegenstanders.

Ouranosaurus is een geslacht van plantenetende dinosauriërs uit de groep van de Euornithopoda, dat tijdens het vroege Krijt leefde in het gebied van het huidige West-Afrika. De enige bekende soort is de typesoort Ouranosaurus nigeriensis.

Ouranosaurus is in 1965 in Niger gevonden en kreeg in 1976 zijn naam die zoiets als "varaansauriër" betekent. Er zijn twee bijna volledige skeletten ontdekt zodat wetenschappers een goed beeld van het dier kregen. Ouranosaurus kon ongeveer acht meter lang worden en twee ton zwaar. Hij liep meestal op vier poten maar kon ook op alleen de achterpoten rennen. Naast de lange platte kop was het opvallendste kenmerk van Ouranosaurus een enorme hoge kam die van de voorkant van de rug af tot over de staart doorliep. De geleerden weten niet precies waar dat rugzeil toe diende. Het kan gebruikt zijn om de lichaamstemperatuur te regelen maar ook om mee te pronken bij soortgenoten.

Ouranosaurus werd in 1976 benoemd en beschreven door de Franse paleontoloog Philippe Taquet op basis van een in januari 1965 bij de vindplaats Camp des deux Arbres in Niger bij Gadoufaoua gevonden skelet dat in 1966 werd opgegraven. De geslachtsnaam is afgeleid van het Tamasheq oerane, "varaan", een dier dat de Toeareg beschouwen als hun totem en voorouderlijke oom van moederszijde. Taquet baseerde zijn keuze mede op het feit dat dit woord, net als "varaan", afgeleid is van het Arabisch waran, "dapper" of "onvervaard". De soortaanduiding verwijst naar Niger. De soortnaam Ouranosaurus nigeriensis was in 1972 voor het eerst door Taquet gebruikt, nog als een onbeschreven nomen nudum, in het septembernummer van het blad Science et Avenir.

Het holotype MNHN GDF 300 is gevonden in lagen van de bovenste Elrhazformatie die dateert uit het late Aptien of het vroege Albien, zo'n 112 tot 110 miljoen jaar geleden. Het bestaat uit een vrijwel volledig skelet waarvan het origineel tegenwoordig opgesteld is in de Nigerijnse hoofdstad Niamey, niet in het Museum national d'histoire naturelle zoals het inventarisnummer zou kunnen doen vermoeden; het Parijse museum stelt slechts een afgietsel ten toon. Het holotype werd in verband gevonden op een oppervlakte van vijftien vierkante meter. In 1965, 1966 en 1972 werden ook andere specimina van de soort gevonden. Deze omvatten het paratype, GDF 381, een tweede vrij volledig skelet gevonden in 1972, en als toegewezen vondsten GDF 301, een groot ravenbeksbeen, en GDF 302, een dijbeen.

Ouranosaurus is een vrij grote euornithopode. Het opgestelde skelet heeft een lengte van zo'n zeven meter; Taquet schatte het gewicht op vier ton. Het ravenbeksbeen duidt op een iets groter exemplaar. Gregory S. Paul schatte in 2010 de lengte van de grootste individuen op 8,3 meter, hun gewicht op 2,2 ton — Taquet had geen rekening gehouden met de bouw van het dier. Ondanks de aanzienlijke absolute afmetingen is Ouranosaurus tamelijk rank en langwerpig gebouwd waarvan ook de zeer lange schedel getuigt. De voorpoten hadden geen grijpfunctie meer en Ouranosaurus bewoog zich normaliter kennelijk op vier poten voort.

Het meest opvallende kenmerk van Ouranosaurus waren de enorme doornuitsteeksels op de ruggenwervels en staartbasis die wellicht een groot zeil op zijn rug ondersteunden. Eenzelfde kenmerk treffen we aan bij Spinosaurus, een vleesetende tijdgenoot uit hetzelfde gebied. Het is wel verondersteld dat het extreem hete klimaat uit die periode tot overeenkomstige aanpassingen geleid heeft: een zeil vergrootte het uitstralingsoppervlak zodat de dieren konden afkoelen door overtollige lichaamswarmte. Ook twee veel eerdere synapsiden, Dimetrodon en Edaphosaurus, hadden een zeil, hoewel ze niet aan de dinosauriërs verwant waren. Bij deze had het zeil vermoedelijk mede de functie het dier op te warmen. Bij de dinosauriërs speelde dat vermoedelijk geen rol; door hun enorme massa waren die weinig gevoelig voor afkoeling — als ze al niet volledig warmbloedig waren. Een andere mogelijkheid is dat de structuur een kleurige kam vormde die gebruikt werd als pronkorgaan. Ook de iets ruimere verwant Dollodon had verlengde doornuitsteeksels. Een derde hypothese is dat door de kam, die in ieder geval op de onderkant door spierlagen bedekt was, een brede gespierde schoft of vetbult gedragen werd. Voor pure spieraanhechting is de kam eigenlijk veel te groot en lang; misschien dat echter een lang droog seizoen overleefd werd door een grote vetvoorraad op te bouwen.

Gebaseerd op materiaal van Wikipedia ·Artikel op Wikipedia ·Tekst beschikbaar onder CC BY-SA 4.0

Vechten met

Meer uit deze rubriek